انعطاف پذیری، آلودگی صوتی

شکل3-10(ب): سیستم پایانه ی چند طبقه ای پردازش مسافر همراه با پارکینگ سازه ای در بالای ساختمان آن (صفارزاده،1387،ص639 )
با استفاده از تعداد مسافران خروجی سالیانه و ساختار عملکردی فرودگاه شامل بخشهای مربوط به مسافران ورودی، خروجی، عبوری و انتقالی، راهنمایی برای طراح فرودگاه به منظور تعیین مشخصات اولیه و طرحهای افقی و عمودی مناسب پایانه در شکل 3-11 ارائه شده است. (صفارزاده،1387: 635-640 )
شکل 3-11:طرح های مطلوب محوطه پایانه برای انواع فرودگاه ها با تقاضاهای مختلف(صفارزاده،1387،ص640 )
3-7 انواع توقف هواپیما:
چگونگی توقف هواپیما در واقع نشان دهنده ی چگونگی استقرار هواپیما نسبت به ساختمان پایانه و چگونگی مانور و حرکت آن به هنگام ورود به جایگاه توقف و یا خروج از آن است.
شکل 3-12 : انواع توقف هواپیماها در محوطه ی توقفگاه(صفارزاده،1387،ص680 )
3-7-1 توقف با دماغه ی رو به داخل:
در این توقف، هواپیما به صورت عمود بر خط ساختمان پایانه پارک می شود، به گونه ای که دماغه ی هواپیما تا حد امکان در نزدیکترین فاصله نسبت به ساختمان قرار گیرد. در حالت مذکور، هواپیما با استفاده از قدرت موتور خود به داخل محل توقف وارد می شود. برای خروج از جایگاه، هواپیما باید بوسیله ی تجهیزات یدک کش از محل توقف تا فاصله ی مناسبی خارج شود و تا آنجا که بتواند با قدرت موتور خود، عملیات خروج را ادامه دهد. مزایای این نوع توقف این است که به کمترین فضای لازم برای توقف هواپیما نیاز دارد و آلودگی صوتی کمتری ایجاد می کند.
3-7-2 توقف با دماغه ی رو به داخل زاویه دار:
این نوع توقف، شبیه به حالت توقف با دماغه ی رو به داخل است، با این تفاوت که هواپیما به صورت عمود بر سطح ساختمان پایانه متوقف نمی شود. مزیت اصلی این نوع توقف این است که به هواپیما اجازه می دهد تا با استفاده از قدرت موتور خود وارد محل توقف و یا از آن خارج شود. در هر حال، هواپیما در حالت توقف با دماغه ی رو به داخل زاویه دار به جایگاه وسیعتری نسبت به حالت دماغه ی رو به داخل نیاز دارد و همچنین آلودگی صوتی بیشتری برای ساختمان پایانه ایجاد می کند.
3-7-3 توقف با دماغه ی رو به خارج زاویه دار:
در این حالت، دماغه ی هواپیما در فاصله ی زیادی نسبت به ساختمان پایانه قرار می گیرد. در این نوع توقف، مانند حالت توقف با دماغه ی رو به داخل زاویه دار، هواپیما قادر به حرکت و مانور به داخل جایگاه و خروج از آن بدون استفاده از تجهیزات یدک کش است. توقف با دماغه ی رو به خارج زاویه دار نیاز به جایگاه وسیعتری نسبت به حالت دماغه ی رو به داخل و جایگاه کوچکتری نسبت به حالت دماغه ی رو به داخل زاویه دار دارد. از معایب اینگونه توقف ها، تندباد ناشی از عملیات جت و آلودگی صوتی در اطراف ساختمان پایانه به هنگام شروع عملیات خزش هواپیما است.
3-7-4 توقف موازی:
اصولاً این نوع توقف، آسانترین حالت برای مانور و حرکت هواپیما است. در این حالت زیانهای ناشی از آلودگی صوتی و تند باد جت، حداقل خواهد بود. زیرا که نیاز به هیچگونه عملیات چرخشی تندی ندارد. در هر حال در این نوع توقف، هواپیما به جایگاه بزرگتری، بویژه در طول جلوی ساختمان پایانه نیاز دارد. مزیت دیگر توقف موازی این است که درهای جلو و عقب هواپیما می توانند برای سوار و پیاده شدن مسافران مورد استفاده قرار گیرند، اگر چه به پلهای ارتباطی نسبتاً طویلی نیاز است.
در طرح فرودگاهها، گرایش به سمت انتخاب توقف با دماغه ی روبه جلو است، زیرا این حالت باعث صرفه جویی در فضا و کاهش آلودگی صوتی و تندباد جت می شود. (صفارزاده،1387: 680-681 )
3-8 طرح و شکل محوطه ی توقفگاه (ایپرون):
عامل دیگری که بر روی ابعاد و اندازه ی محوطه ی توقفگاه و چگونگی و ملزومات نصب تجهیزات آن تأثیر می گذارد، طرح و شکل توقفگاه است. طرح و شکل محوطه ی توقفگاه، در واقع چگونگی آرایش و قرارگیری جایگاههای توقف هواپیماها در اطراف ساختمان پایانه است. طرح و شکل محوطه ی توقفگاه مستقیماً به چگونگی آرایش و طبقه بندی جایگاههای هواپیما در اطراف ساختمانها و همچنین الگوهای خزش و گردش هواپیماها که تحت تأثیر موقعیتهای نسبی ساختمانهای پایانه و مجموعه ی محوطه ی پروازی تعیین می شوند، بستگی دارد. آرایش هواپیماها در مجاورت ساختمان پایانه به صورتهای مختلفی، بسته به شکل و پلان افقی پایانه انجام می شود. انواع مختلف آرایش و قرارگیری هواپیماها، سیستمهای توقف نامیده می شوند و شامل سیستم جلویی یا خطی، سیستم انگشتی یا شاخه ای، سیستم اقماری و سیستم ایپرون دور یا حمل و نقلی است. (صفارزاده،1387: 684 )
شکل3-13: چگونگی توقف و گردش هواپیما در محل جایگاه توقف (گیت) (صفارزاده،1387،ص681 )
3-9 انتقال مسافران به هواپیما:
بسته به چگونگی توقف هواپیما، طرح و شکل سیستم توقفگاه و سیستم مورد استفاده ی پردازش و خدمات رسانی به مسافر در فرودگاه، از سه روش برای انتقال مسافران بین هواپیما و ساختمان پایانه استفاه می شود که عبارتند از: پیاده روی بر روی سطح محوطه ی توقفگاه، انتقال از طریق پلها یا دالانهای بین هواپیما و ساختمان پایانه و انتقال بوسیله ی وسایل نقلیه ی مخصوص.
اولین روش در همه ی سیستمهای پردازش وانواع توقفگاهها بکار می رود. در هر حال، در شرایطی که تعداد جایگاههای توقف و ابعاد و اندازه ی محوطه ی توقفگاه افزایش یابد، انتقال مسافران از طریق پیاده روی غیر عملی خواهد بود. از الزامات مهم این روش، نیاز به محافظت مسافران از خطرات احتمالی مختلف ناشی از پیاده روی در سطح توقفگاه است.
دومین روش می تواند در تمامی سیستمها غیر از ایپرون باز یا دور بکار رود. انواع مختلفی از سیستمهای بارگیری ثابت و متحرک برای نقل و انتقال مسافران تهیه و ساخته شده است. عمومی ترین این سیستمها، پلهای ارتباطی متصل به دماغه ی هواپیما هستند که اتصال دهنده های کوتاه و مناسبی برای استفاده در شرایطی است که هواپیما در نزدیکی ساختمان پایانه، مانند حالت دماغه رو به داخل، قرار گیرد. سیستم مرسوم دیگر، پلهای ارتباطی جمع و باز شونده است. پلهای مذکور دارای قابلیت انعطاف پذیری برای باز شدن و امتداد یافتن از ساختمان پایانه تا محل در هواپیما و چرخیدن برای اتصال به انواع مختلف درهای هواپیما است. در شکل 3-15، یک نوع پل ارتباطی معمولی نشان داده شده است.

                                                    .