منابع تحقیق درباره روزنامه‌نگاری، مفاهیم مرتبط

8-1-2 فدراسیون جهانی روزنامه‌نگاران علم
فدراسیون جهانی روزنامه‌نگاران علم ، سازمان غیرانتفاعی و غیردولتی است که نمایندگی روزنامه‌نگاران علم در سطح جهان را به عهده دارد. فدراسیون، مشوق پوشش خبری انتقادی درباره مسایل مربوط به علم و فناوری، محیط زیست، بهداشت و پزشکی ، کشاورزی و زمینه‌های مرتبط است.
فدراسیون جهانی روزنامه‌نگاران علم، در نوامبر 2002، در سومین کنفرانس جهانی روزنامه‌نگاران علم، در سائوخوزه دوس کامپس (برزیل) تاسیس شد که در آن ورنیک مورن (مروج علم و علمی‌نویس کانادایی) به عنوان اولین رییس آن انتخاب شد. در چهارمین کنفرانس جهانی روزنامه‌نگاران علم در مونترال( اکتبر 2004 )، بیش از 600 شرکت کننده از 58 کشور جهان و همچنین نمایندگانی از 30 انجمن روزنامه‌نگاری علم در سطح جهان حضور داشتند. کنفرانس‌های بعدی به ترتیب در آوریل 2007 در ملبورن استرالیا، ژوییه 2009 در لندن انگلستان و ژوین 2011 در دوحه قطر برگزار شده است.
هدف فدراسیون، این است که با توسعه آگاهی درباره روزنامه‌نگاری علم در سطح بین المللی، به ایجاد ظرفیت در رسانه‌های حرفه‌ای بپردازد، که این امر خود منجر به افزایش کیفیت ، دقت، بی‌طرفی، جذابیت و نفوذ در روزنامه‌نگاری علم می شود.
فدراسیون سعی دارد از طریق آموزش، پروژه‌ها، کنفرانس‌ها و ایجاد انجمن‌های ملی، روزنامه‌نگاری علم و روزنامه‌نگاران علم را پرورش دهد. یکی دیگر از اهداف فدراسیون حفاظت از حقوق و معیشت روزنامه‌نگاران علم در سطح جهان با هر نژاد، مذهب، قومیت، سن و جنسیتی است.
فدراسیون 3 نوع عضویت دارد:
اعضای اصلی: حق شرکت، سخنرانی، و رای دادن در مجمع عمومی را دارند.
اعضای وابسته: حق حضور و سخنرانی در مجمع عمومی را دارند ولی حق رای ندارند.
اعضای افتخاری: حق حضور و سخنرانی دارند ولی حق رای ندارند، این افراد به دلیل خدمات داوطلبانه و یا کمک مالی به فدراسیون به عضویت آن در می‌آیند که لازم نیست که حق عضویت بپردازند.
در حال حاضر فدراسیون 47 عضو اصلی و 3 عضو وابسته دارد و دبیرخانه آن در مرکز شهر مونترال کبک کانادا واقع شده است. (فدراسیون جهانی روزنامه‌نگاران علم، 2014)
لازم به توضیح است که اعضای اصلی فدراسیون، انجمن‌های ملی و گروه‌های روزنامه‌نگاری علم هستند و به دلیل فقدان چنین انجمنی در کشورمان، ایران به عضویت فدراسیون در نیامده است.
انجمن ترویج علم ایران، یکی از پیشگامان ترویج روزنامه‌نگاری علم در ایران است که در آن کمیته‌ای تحت عنوان علم و رسانه تشکیل شده است. یکی از اهداف اصلی تشکیل این کمیته، سامان‌دهی وضعیت روزنامه‌نگاری علم در ایران عنوان شده است. انجمن ترویج علم ایران، هرسال در هفته ترویج علم(در ماه نوامبر) نشستی با حضور روزنامه‌نگاران علم تحت عنوان «رسانه و ترویج علم» برگزار می‌کند.
همچنین کارگاه روزنامه‌نگاری علم در تاریخ 5 و 6 آذرماه 1393 (23و 24 نوامبر 2014) به همت انجمن ترویج علم ایران، و با مشارکت دفتر منطقه‌ای یونسکو در تهران، و کمیسیون ملی یونسکو- ایران، با تدریس پرفسور فاکسون باندا متخصص روزنامه‌نگاری علم در یونسکو در محل کاخ سعدآباد تهران برگزار گردیده است.
بخش دوم مرور مفاهیم
در این بخش ابتدا مفاهیم مرتبط با علم مرور می شود و سپس به مرور مفاهیم مرتبط با روزنامه‌نگاری می پردازیم.
2-2-1 مفاهیم مرتبط با علم
1-1-2-2 علم
واژه‌نامه علوم و فناوری سه تعریف زیر را از علم آورده است:
مشاهده نظام‌مند اتفاقات و شرایط طبیعی برای کشف حقایقی درباره آنها و فرمول‌بندی قوانین و اصول بر اساس حقایق به دست آمده؛
شاخه‌ای از دانش که بر عینی بودن و تعامل مشاهده با آزمایش استوار است؛
پیکره سازمان یافته‌ای از دانش که از یک مطالعه علمی حاصل می‌شود .
واژه نامه لانگ من نیز در تعریف علم می‌نویسد: دانش درباره جهان (به ویژه مبتنی بر آزمون و تجربه) و حقایقی که قابل اثبات هستند (Longman dictionary).
واژه science که کلمه«علم» در ایران در برابر آن پذیرفته شده است، به مجموعه‌ای از فعالیت‌های اندیشگی و عملی اطلاق می شود که مطالعه سامان‌مند ساختار و رفتار جهان فیزیکی و طبیعی را از راه مشاهده و آزمایش در بر می‌گیرند (وحیدی، 27: 1388).
ریشه واژه امروزین science به انگلیسی میانه و از راه فرانسوی قدیم به کلمه لاتین scientia از ریشه scire به معنای «دانستن» ختم می‌شود (Merriam Webster, 2007).
منوچهر محسنی سه دیدگاه متفاوت درباره علم را توضیح می‌دهد: اولین دیدگاه در نظر گرفتن علم به عنوان مجموعه‌ای از دانش‌های مورد تایید است که شامل تئوری‌ها، مشاهدات و یافته‌های تجربی است که حداقل به صورت موقتی در یک رشته و زمان معینی توسط دانشمندان پذیرفته شده است، و تشکیل‌دهنده مبانی آن چیزهایی است که در آن زمینه معین انتشار یافته است. دیدگاه دوم مبتنی بر در نظر‌گرفتن علم به عنوان فرآیندهایی است که در جهت دست یافتن به اطلاعات و واقعیات مورد استفاده است و مفهوم آن این است که دانش علمی در پرتو رعایت مجموعه‌ای از قوانینی به دست می‌آید که برخی از آنها ثابت است و برخی دیگر قابل تغییر. در مجموع پذیرش این الزامات سبب می‌شود که علم واقعیتی قابل اتکا و تایید به حساب آید. از نظر دیدگاه سوم علم یک واحد تولید اجتماعی است، مجموعه‌ای از فرهنگ یا سنت و یا دسته‌ای از چارچوب‌ها و قالب‌های اجتماعی که توسعه، پذیرش و ارتباط دانش را امکان پذیر می‌سازد (محسنی، 17:1372).
مبارگا و فلوری در درس پنجم از درسنامه آنلاین فدراسیون جهانی روزنامه‌نگاران علم می‌نویسند:
« آگاهی و دانش علمی درصدد درک طبیعت عناصر هدفمند و بنیان‌های جهانی است که ما در آن زندگی می‌کنیم. این نوع از دانش نتایج ویژه و خاص خود را نیز به همراه می‌آورد. دانشمندان گزاره‌ها و ادعاهای خود را بر مبنای توجیهات منطقی ارائه می‌کنند. کامل‌ترین رویکرد علمی ارائه برهان و اثبات آن است. یک برهان و اثبات یک استدلال کامل و شفاف است و در علم این استدلال و اثبات آگاهی به شیوه‌ای عملگرایانه ارائه می‌شود. اثبات و استدلال نتایج را با قطعیت مشخصی بیان کرده و امکان توسعه و عمومی کردن آن را فراهم می‌آورد و در نهایت به امکان پیش‌بینی منجر می‌شود. این نماد و شاخص علم مدرن است که آن را از علوم قدیمه متفاوت می‌سازد.» (مبارگا و فلوری، 1392).

                                                    .