منبع مقاله درمورد اثرات اجتماعی و اقتصادی، آلودگی زیست محیطی

اگرچه فرم شهر از تمامی عناصر و اجزای کالبدی قابل رویت شهر شکل می پذیرد و متشکل از عناصر طبیعی و مصنوع بوده وبه نوعی تبلور فضایی و شکلی فعالیت های جوامع است؛اما ماهیتی ترکیبی و سه بعدی دارد که نه تنها در سطح، بلکه در حجم نیز تجسم می یابد. کوچکترین اجزا و عناصر این ترکیب در چارچوب عناصر مصنوع انسان، ساختمان ها، شبکه راه ها، فضاهای باز و تاسیسات شهری هستند. محیط طبیعی با عناصر عمده ای مثل زمین و ناهمواری های آن، جریان های آبی و پوشش گیاهی در چگونگی و فرم ترکیب عناصر کالبدی دخالت دارند. هر کدام ازاین عناصر که به منزله یک سلول شهری هستند، به تنهایی فرم ویژه خود را دارند و ترکیب مجموعه ای از آنها نیز به پدید آمدن فرم شهری منجر می شود.
در کشور ما تا زمانی که الگوی رشد شهرها ارگانیک و تعیین کننده ی رشد شهرنیز عوامل درون زا و محلی بوده اند؛ زمین شهری نیز کفایت کاربری سنتی شهری را می داده و برحسب شرایط اقتصادی ، اجتماعی و امنیتی، فضای شهر را به طور ارگانیک سامان می داده است .لیکن از زمانی که مبنای توسعه و گسترش شهرها ماهیتی برونزا به خود گرفت و در آمد های حاصل از نفت در اقتصاد شهری تزریق گردید و شهرهای ما در نظام اقتصاد جهانی تحت تاثیر آن قرار گرفت سرمایه گذاری در زمین شهری تشدید شد و این نقطه ضعف اصلی بازار خصوصی بدون برنامه ی زمین، الگوی توسعه ی بسیاری از شهرهای ایران را دیکته کرده است (ماجدی ،1378 : 6).
این امر باعث نابسامانی بازار زمین شهری و مخصوصا بلااستفاده ماندن بخش وسیعی از اراضی داخل محدوده و عارضه منفی گسترش افقی شهر ها شده است (اطهاری ،1379 :36 ).
اگرچه شهر در روال طبیعی خود همانند یک پیکره ی زنده قدرت خود ترمیمی دارد؛اماجمعیت رو به رشد ، بار اضافه ای بر سیستم های شهری تحمیل می کند. اگر درتقابل با این خطر مدیریت صحیحی نشوند؛ اهداف بلند مدت پایداری و کیفیت زندگی در یک شهر به لغزش و خطا خواهد رفت (McGranahan, et al., 2005) .
اغلب خانواده ها از راه حل های فردی ناپایدارمانند: ماشین شخصی، افزایش تولید گازهای گلخانه ای و همچنین کمبود سوخت استفاده می کنند .حمل و نقل شهری تاثیر مستقیمی بر کیفیت زندگی شهروندان داشته و پیامدهایی چون آلودگی زیست محیطی و بهداشت (آلودگی هوا، سروصدا، انتشار گازهای گلخانه ای) و همچنین اثرات اجتماعی و اقتصادی (قیمت سوخت، رفت و آمد و ازدحام، فقر)را به همراه خواهد داشت .
تلویحابرنامه ریزان شهری به دنبال تامین آسایش شهروندان می باشند بنابراین توجه به ترکیبی از مناطق مسکونی، اماکن تجاری، اجتماعی ، کار و امکانات تفریحی به منظور محدود کردن نیاز به تحرک و رفت و آمد روزمره، برای ترویج بیشتر حالت های پایدار حمل و نقل مانند حمل و نقل عمومی، پیاده روی و دوچرخه سواری و اشکال جدیدی از استفاده از وسیله نقلیه و یا مالکیت و سبک زندگی با وابستگی کمتر به اتومبیل به منظور تسهیل در پیاده روی و دوچرخه سواری و همچنین استفاده از حمل و نقل عمومی بسیار مفید خواهد بود .
واضح است برای ترویج شهرهای جمع و جور و تحرک شهری پایدار باید نقش کاتالیزور در یکپارچه سازی حمل و نقل شهری و از بین بردن موانع به همراه ارائه چارچوب های حقوقی و مالی برای تشویق تصمیم گیرندگان محلی به عمل آورد.
در حال حاضراثرات زیست محیطی ناشی از پراکندگی مراکز شهری مانند تبدیل اکوسیستم های طبیعی، از دست دادن زمین های کشاورزی، تکه تکه شدن زیست گاه های طبیعی. نیازمند برنامه های موثر فضایی برای تقویت و کنترل رشد و توسعه شهرها و حفظ عملکرد اکوسیستم می باشدLihuang ,et.al,2009:20-23)).
بنابراین تحقیق حاضر با رویکردی نو با تاثیر فرم شهر بر کیفیت زندگی شهروندان در صدد راه حل و چاره اندیشی های نوین برای سنجش کیفیت زندگی محلات مختلف شهر بوده و باشناسایی کمبودها و نابرابریهای محله های شهر، مدیریت شهری را در ارائه ی بهترین فرم شهری با حداکثر خدمات یاری دهد.
1-5- فرضیه های تحقیق
فرضیه اصلی
– به نظر می رسد بین فرم فشرده و پراکنده در کیفیت زندگی شهروندان رابطه معناداری وجود دارد .
فرضیات فرعی تحقیق
1- به نظر می رسد بین فرم فشرده و پراکنده دربعد کالبدی کیفیت زندگی شهری تفاوت وجود دارد.
2- به نظر می رسد بین فرم فشرده و پراکنده دربعد حمل ونقل کیفیت زندگی شهری تفاوت وجود دارد.
3- به نظر می رسد بین فرم فشرده و پراکنده دربعد اجتماعی کیفیت زندگی شهری تفاوت وجود دارد.
4- به نظر می رسد بین فرم فشرده و پراکنده دربعدمحیطی کیفیت زندگی شهری تفاوت وجود دارد.
5- به نظر می رسد بین فرم فشرده و پراکنده دربعد نگرش کیفیت زندگی شهری تفاوت وجود دارد.
6- به نظر می رسد بین فرم فشرده و پراکنده دربعداقتصادی کیفیت زندگی شهری تفاوت وجود دارد.
1-6- اهداف تحقیق
هدف کلی این پژوهش ،تاثیر فرم کالبدی شهر بر کیفیت زندگی شهروندان در محلات شهر ساری می باشد . و در این راستا اهداف فرعی نیز به قرار زیر تعیین می گردد .
– شناسایی الگوهای توسعه شهری رایج دنیا و ارائه بهترین فرم بر پایه توسعه پایداربدون توسعه پیرا شهری

                                                    .