منبع مقاله درمورد کالاهای مصرفی، نواحی روستایی

دانلود پایان نامه

شکل(2-10)الگوی شهر درون گرا مأخذ: رهنماو همکار ، 1387 :25
2-3-پارادایم های جدید توسعه شهری
علیرغم وضوح و آشکار شدن معضلات اکولوژیکی ، زیست محیطی و برخی ابهام ها و تضادهای تئوریک در رابطه با مفهوم چگونگی دستیابی به پایداری شهری وجود دارد که به پیچیدگی شرایط می افزاید . در صورتی که این چنین جدل های تئوریکی می توانند به عنوان یک خطر بالقوه و یا مانع اساسی در مسیر تحقق توسعه پایدار عمل کنند .در اواخر قرن بیستم دو بحث و نظریه اصلی و متضاد برای پایداری شهر ها ارائه گردید که عبارتند از :
الف ) نظریه توسعه فرم شهری گسترده (پراکنش و توسعه کم تراکم )
ب) نظریه توسعه فرم شهری فشرده (متراکم کردن و فشرده سازی ) (مثنوی ،1382: 90)
2-3-1-راهبرد پراکنش شهری
«اسپرال» یا «پراکندگی» اصطلاحی است که به معنای رشد سریع و پراکنده نواحی متروپل و حتی شهرهای کوچک است که در برخی موارد تا نواحی روستایی یا مرز دِه شهر کشیده شده است (مثنوی ،1382 :31)
اشنایدر وبر اصطلاح پراکندگی را در توسعه بسیار کم تراکم خارج از مراکز شهری، بر روی زمینهایی که سابقه توسعه نداشتهاند،می داند(سعیدی رضوانی،1375 : 9).
ازدیدگاهی دیگر، گسترش افقی یا حومهنشینی الگوی نسبتاٌ جدید ی در سکونتگاه های انسانی است که ناشی از گرد هم آمدن اتفاقی مسکن با تراکم کم و توسعههای نواری شکل تجاری است که معلول کاربرد وسیع اتومبیل میباشد (رهنما و همکار، 1387 :31).
با توجه به تعاریف بیان شده اسپرال در یک منطقه شهری حاشیهای، که سرعت رشد و توسعه زمینهای شهری از رشد جمعیت آن منطقه بالاتر و تراکم جمعیت بسیار پایینی دارد ودراثرعدم برنامهریزی صحیح وآگاهانه بوجود آمده است (سعیدی رضوانی، 1375 :10).
مبتکر نظریه شهر پراکنده، ملوین وبر در سال 1962 است.وی که استاد برنامهریزی شهری و منطقهای دانشگاه کالیفرنیا است اثرات کامپیوتر را بر روی تجارت آزاد از تمرکز یافتن در مکانهای مرکزی پیشبینی کرده و ماهیت پراکنده مناطق غیر کانونی جدید را مورد توصیف و بررسی قرار داده است. ملوین وبر پیشبینی کرده که درآینده سکونتگاهای شهری ،غیرکانونی خواهد بود، به این معنا که سکونتگاههای شهری بیشتر دارای گرایش به پراکندگی و متنوع بودن نسبت به گذشته میباشند. وی شکل ویژهای را برای شهر آینده توصیف نکرد،اما اعلام کردکه شکل شهر در آینده همگن و متجانس نیست، زیرا هزینهی حمل ونقل و ارتباطات اجازه چنین چیزی را نخواهد داد. بلکه بر عکس شکلگیری و گسترش مراکز با ترکیبها و تراکمهای متفاوت و طیفی از توسعه فشرده تا پراکنده خواهد بود (زیاری، 1388 :77 ).
فرم شهری پراکنده عمدتا توسط تئوریسین های استرالیایی ، آمریکایی و کانادایی دفاع می شود . حامیان این نظریه عمدتا از سرمایه داران و صاحبان کارخانجات عظیم اتومبیل سازی ، صنایع وابسته و سایر کالاهای مصرفی می باشند و منافعشان بر پایه استفاده از وسایل نقلیه شخصی و آزادی عمل در مصرف سوخت های فسیلی و مصرف هر چه بیشتر منابع ، مواد و ذخایر طبیعت ،باشعار فراهم آوردن شرایط رفاه و راحتی زندگی شهروندان این کشور ها می باشد. ( مثنوی ،1382: 91).
اینگونه شهرها از نظر کیفی و کمی دارای ویژگیهایی میباشند که درجدول شماره (2-1) به آن اشاره می گردد. جدول (2-1) ویژگیهای شهر پراکنده
ردیف
ویژگی های کیفی
ویژگی های کمی
1
نواحی دارای کاربری واحد
تراکم جمعیتی و ساختمانی کمتر
2
فاصله زیاد از کاربری های خدماتی
سطح بیشتر فضا های باز و رها شده